WILT "THE STILT" CHAMBERLAIN
Tam Adı: Wilton Norman
Chamberlain
Doğum Tarihi: 21/8/1936 Philadelphia
Boy: 7-1; Kilo: 275 lbs.
Lise: Overbrook (Philadelphia)
Üniversite: Kansas
Draft: Philadelphia Warriors (1956)
Transfer: Philadelphia 76ers'a 15/1/1965, Los Angeles
Lakers'a 9/7/1968 |
 |
O basketbolun durdurulamaz gücüydü, inanılamayacak bir ofansif güce sahipti.
Insanlara sorun "Basketbol oynamış en mükemmel oyuncular kimlerdi?". Herkes Wilt
Chamberlain'i ya zirveye ya da ilk üç'e koyar.
Dünyadaki çok az sporcunun sahip olduğu oyuna hakim olma yeteneği, skor yapma ve
ribaund alma yeteneği karşısında rakip takım; onu durdurmak için ikili ve üçlü
sıkıştırmaları, kasti faulleri kullanıyordu.

Rekor
kitapları Chamberlain’in yaptıklarından çokça bahseder. O, NBA tarihinin bir
sezonda 4,000 sayı atan ilk oyuncusu. O, NBA tarihindeki bir maçta;e n fazla
sayı yapma rekorunu 100 sayıyla elinde tutan, ard arda en fazla basket yapan
(18) ve en fazla ribaund alan oyuncu (55). Belki de onun en inanılmaz rekoru;
1961-62 sezonundaki maç başına ortalama 50,4 sayı atmasıdır. Bu değilse bile
belki de; maç başına ortalama 48,5 dakika oyunda kalmasıdır.
O, basketboldan kariyerindeki 31,419 sayıyla ayrıldı. Kareem Abdul-Jabbar, Karl
Malone ve Michael Jordan’dan sonra en fazla sayı atan oyuncu oldu. 23,924
ribaundla en fazla ribaund alan oyuncu.O, bir sezonda en fazla sayı atma
rekorunu yedi yıl kaybetmeden elinde tuttu. O, kariyerinin, 14 sezonunun 11’inde
ligin en fazla ribaund alan oyuncusuydu. Onun bencil bir oyuncu olmadığını
kanıtlayan NBA’deki en fazla asist yapma rekorunu 1967-68 sezonunda elde etmiş
olması.
Ama en etkileyici rekorları sayı yapma istatisliklerinde.En fazla maçta (118
maç) elliden fazla sayı yapma rekoru, ard arda (14 maç) kırkın üzerinde sayı
yapılan maç rekoru, ard arda (65 maç) otuzun üzerinde sayı yapılan maç rekoru,
ard arda (126 maç) yirminin üzerinde sayı yapılan maç rekoru, en fazla sayı atan
çaylak rekoru (maç başına 37,6 sayı ile), en fazla bir sezonda basket yapma
oranını (.727.) elinde tutuyor ve bu rekorların hepsinde ikinci sırada olan
oyunculara fark atmış durumda.Onun adına skor rekorları kitaplarında sıklıkla
rastlanıyor. Onun adı NBA’de skorla ilgili her türlü soruya cevap olabilir.
Kariyeri boyunca, onun başarıları birçok kuralın değişimini hızlandırdı. Değişen
kurallar arasında; çizgilerin genişletilmesi, ofansif goaltending’in
kaldırılması, faul atışlarındaki kuralların değiştirilmesi bulunuyor. (Chamberlain
faul atışlarını, faul çizgisinin gerisinden zıplayarak atıyordu.)
Hiçbir oyuncu onun gibi efsaneler yazmamıştır. Şu anda hayal etmek o kadar güç
ki, şu anki oyuncuların Chamberlain gibi bir devasa oyuncuya karşı oynaması…Chamberlain
eşleştiği herkesten uzun olmasını bir yana bırakın, hepsinden daha yetenekliydi.
Chamberlain 2.18 metre ve 125 kiloydu, kariyeri boyunca vücuduna 11 kilo kas
ekleyerek 136 kiloya çıktı.
Tom Meschery, Philadelphia Daily News gazetesine “Chamberlain’e karşı oynamak
istiyorum” diye yazı vermişti. Maç gününde; Meschery topu içeride aldı ve şut
çekmeden once dört kez fake attı. Chamberlain topu bloklayarak yere düşürttü.
Meschery topu tekrar çaldı ve tam şuta kalkarken Chamberlain ona bir blok daha
koydu. Kızgın ve sinirli olan Seattle oyuncusu, Chamberlain’e doğru çılgınca
koşmaya başladı. Onu gören Chamberlain, 2.01’lik Meschery’nin kafasını onu
incitmeden tuttu ve kendinden uzaklaştırdı. Üçüncü yumruk sallamasından sonra,
Chamberlain; ”Bu kadar yeter!” dedi ve Meschery durdu.

Chamberlain'in
efsanevi bir gücü vardı. Rod Thorn, -oyunculuk, koçluk, genel menajerlik ve NBA
yorumculuğu görevlerinde bulunan- Chamberlain'in 2.08’lik 100 kilo ağırlığındaki
bir oyuncuyu yerden kavrayıp bir tüy gibi yukarıya kaldırdığını anımsıyor.
Chamberlain; kendi zamanında, smaçları bloklayabilen sayılı oyunculardan
biriydi. 1968’de New York oyuncusu Walt Bellamy, Chamberlain’in üzerinden smaç
basmaya kalktı ki kendisi 2.13 m boyunda ve 111 kilo ağırlığındaydı. Bu olayı
bir seyirci şöyle anlatıyor: ”Bellamy geri sekti! Smaçlarken Chamberlain topun
üstüne elini koydu ve top kortun dışına çıktı. Aynı zamanda Bellamy de kortun
dışına fırlamıştı.”
Chamberlain; gücünü, kolej ve profosyonel oyunculuk zamanında geliştirmişti.
Kolejdeki bir resminde, Chamberlain; zayıf, sıska, atik bir oyuncu gibi
gözüküyordu ki o zamanlar 2.13 boyundaydı. Kolejde; Philadelphia’nın Overbook
High sezonunda, takımını rekorlara geçirdi. (19-2,19-0,18-1). O zamanki takım
koçu; Chamberlain’in bütün nimetlerinden yararlanıyodu. Antremanlarda; takım
oyuncuları; ”Serbest atış kaçırma” antremanı yapıyolardı! Çünkü onların
kaçırdığı serbest atışları Chamberlain tamamlayıp, iki sayıya çeviriyordu.
Goaltending’in yasak olmadığı zamanlarda; Chamberlain, bazen takım
arkadaşlarının; potaya girecek olan şutlarını; onları sinirlendirmek için
çeliyordu.
Hazırlık yıllarında, kendi yetenekleriyle kazandığı maçlarda; 90, 74, 71 sayı
atıyordu. Bu yıllarda toplam 2,206 sayısı vardı. on yıllarında ortalama 44,5
sayıyla oynuyordu. 90 sayı attığı maçta; attığı onca sayının altmışını; ikinci
yarıda 12 dakikada atmıştı. Bundan sonra Chamberlain; 1991’de Philadelphia
Inquirer’a: ”Benim yaptığım hiçbirşey değil. Hele karşı takımın topu dondurmaya
çalıştığını düşünürseniz; önemli birşey yapmadığımı anlarsınız” şeklinde bir
açıklama yaptı.
Onun lakaplarından birisi olan “The Stilt”; bir gazeteci tarafından koyulmuştu.
Chamberlain bu isimden nefret ediyordu.”Goliah” gibi diğer lakaplar onun boyu
ile ilgiliydi.”Dippy” ve “Dipper” ise onun akıl erdiremediği lakaplardı. Bu
lakaplerın soraki versiyonu “Big Dipper” ise şu şekilde oluştu; Chamberlain
kapılardan geçerken süerkli kafasını eğiyordu. Bu yüzden yakın arkadaşları ona
bu ismi verdi ve bu isim böyle kaldı.
1995’te Chamberlain; Kansas Universtesi’nde oynayacağını söyledi. Ama NCAA
kuralları; üniversitede oynayan birinci sınıf öğrencilerini yasaklıyordu ve
Chamberlain Kansas’da “birinci sınıf öğrencisi” takımına koyulmuştu.
Chameberlain’in ilk savaşı üniversiteye karşı olmuştu ki üniversite o yıllarda
şampiyonluk için favori gösteriliyordu. Chamberlain; eski günleri anlatırken
şöyle söylüyordu: ”Onları 81’e 71 ezdik. Ben kırk ya da kırk iki sayı attım,
otuz ribaund aldım, on beş de blok yaptım. Çünkü onlara başarıp,
başaramıyacağımı göstermek zorundaydım.”
3 Aralık 1965’de Chamberlain; Jayhawks ile Northwestern’e karşı ilk sınavına
çıktı. 87-59 kazandıkları maçta 52 sayı attı ve okul rekorunu kırdı. Chamberlain
Kansas’dayken; North Carolina’ya karşı oynadığı şampiyonluk maçında takımını
sırtlamıştı. Bu maçta North Carolina; Kansas’ı 1 sayı farkla; 3. uzatmada yemiş
olmasına rağmen Chamberlain; turnuvada en fazla göze çarpan oyuncuydu.

Bundan
sonraki yılda Chamberlain; All-Conference ve All-America takımlarına seçildi.
Big Eight track and field Championship ‘i kazanarak; atletik yeteneğini
ispatladı. Kansas’da oynarken profesyonel olmak istedi ama NBA’in bir kuralı
yüzünden (sınıfını bitiremeyen oyuncular hakkında), profesyonel olması bir sene
gecikti. Chamberlain’de bir yılı (1958-59), Harlem Globetrotters’da oynayarak
geçirdi. Bu yılda; 50,000$ gibi o zamana göre astronomik bir para aldı.
1995’de NBA; özel bir draft kuralı başlattı. Bu kurala göre; NBA takımları kendi
yöresinde olan kolejden bir oyuncuyu draft etme hakkına sahipti. Bu kuralla
Chamberlain; Kansas’da bir takıma draft edilicekti. Ama Eddie Gottlieb; (NBA’in
temellerini atan birisi. Aynı zamanda Philadelphia Warriors’un da sahibiydi.)
Chamberlain’in Philadelphia’da büyüdüğünü ve lise yıllarında üne kavuştuğunu,
onun lise yıllarında Kansas’da takım olmadığını, yani Philadelphia’ya ait
olduğunu söyledi. Bu konuda NBA de onu haklı buldu. Chamberlain bu sayede, NBA
tarihindeki ilk liseyi geçirdiği yerdeki bir takıma draft edilen oyuncu oldu.
1959-60 sezonunda Chamberlain, en sonunda Philadelphia formasıyla sahaya çıktı.
Basketbol dünyası bu hareketli “küçük dev” i izlemek için sabırsızlanıyodu.
Ondan çok şey bekliyorlardı ve hayal kırıklığına da uğramadılar. İlk maçta,
Knicks’e karşı 43 sayı attı ve 28 ribaund aldı. İnanılmaz çaylak yılında
Chamberlain; 37,6 sayı ve 27,0 ribaund ortalamasıyla o yılın “En iyi Çaylak” ,
“All-Star maçının en değerli oyucusu” , “Sezonun en değerli oyuncusu” oldu.
Ayrıca “All-NBA first team” e de seçilmişti. Bu ödüllerin aynısını Wes Unseld de
1968-69 sezonunda alabildi. Ona en çok yaklaşan kişi Wes olmuş oldu.
Chamberlainli Warriors, finale kadar adım adım yükseldi ve sonunda 1960
finalinde Boston Celtics ile karşılaştı. NBA’deki ve muhtemelen diğer bütün
sporlardaki en büyük kişisel yetenek savaşı bu maçta Chamberlin ve Bill Russell
arasında yaşanacaktı. Chamberlain bu seride Bill Russell’den 81 sayı fazla
atmasına rağmen Celtics seriyi 4-2 kazandı.
Chamberlain’in en yetersiz sezonu ona pahalıya patlamıştı. Boston maçları
sonrası fanlarını üzen bir açıklama yaptı ve basketbolu bırakacağını belirtti.
Çünkü rakipleri tarafından çok fazla yıpratılıyordu, çok fazla darbe alıyordu.
Eğer bir sezon daha böyle olursa o da kendisine yapılan hareketlere karşılık
vereceğini düşünüyordu ve bu istediği bir şey değildi.
Chamberlain’in oynadığı ilk sezonda ve sonraki sezonlarda rakip takım koçları;
Chamberlain’i nasıl durduracaklarını, onunla nasıl başa çıkacaklarını
bilmiyorlardı. Tom Heinson (Celtics’in forveti ve NBA spikeri) Chamberlain’i
durdurmak için neler yaptıklarını 1991’de Philadelphia Daily News’e şöyle
açıklıyor: ”Onun zayıf noktasını yakaladık ve üzerine gittik. Onu faul atmaya
zorlayacaktık ki zorladık. Bunu başarabilmek için ona o kadar vurduk ki herhalde
NBA’de en fazla dayak yiyen oyuncu o’dur. Bu günlerde insanlar kasti faullerden,
sert hareketlerden konuşuyor. Bizim Chamberlain’e yaptıklarımızın yarısı kasti
hareketler ve sert faullerdi.”

Devasa
bir vücudu olmasına rağmen Chamberlain; vücudunu kullanmasını iyi biliyordu. O
intikam almak isteyen, zarar vermek isteyen bir oyuncu değildi. Bir istatistikçi
onun 14 yıllık kariyeri boyunca hiçbir oyunda (hazırlık maçları vs. de dahil,
yaklaşık 1200 maç) faul prblemi yüzünden oyundan atılmadığını söylüyor. Bazı
arkadaşları onun yeterince agresif bir oyuncu olmadığını söylüyorlardı. Ona:
”Hey Wilt, sadece topu değil, (Bill) Russell’ı da potadan geçirmelisin”
diyorlardı. Ayrıca onun rakiplerine karşı çok nazik olduğunu söylüyorlardı.
Bu olaylardan sonra Chamberlain tabi ki basketbolu bırakmadı. Kendisine yapılan
hareketlerle başa çıkmayı, acıya daha fazla dayanmayı öğrendi. Kaslarını
darbelere, dirseklere, yüklenmelere karşı daha da güçlendirdi.
1960-61 sezonunu 38,4 sayı ve 27,2 ribaund ortalamasıyla tamamladı. Bundan
sonraki sezonda ise istatistiklerinde büyük bir artış oldu. Sezon ortalaması
50,4 sayıydı ve bir sezonda 4000 sayı atan tek oyuncu unvanına sahip oldu.
2 Mayıs 1962’de Chamberlain; sonsuza kadar kalacak bir rekora imza attı. New
York Knicks’e karşı 100 sayı attı. Warriors maçı 169-147 kazandı. Söylenenlere
göre Chamberlain; maçtan önceki gece her şeyden uzak durmuştu. Bu sayede Knicks
e karşı hazır duruma gelmişti. Chamberlain o kadar hazırdı ki sezon istatistiği
0,506 iken 32 serbest atışın 28’ini saya çevirdi.
Chamberlain bu maçta, 63 şutta 36 isabet buldu. Hoop dergisine yaptığı
açıklamada: ”Aman Allah’ım! Bu kadar çok isabetsiz şutu ben mi attım. Ne berbat
bir durum!” dedi. Maçın sonlarına doğru Warriors oyuncuları Chamberlain’a pas
atmaktan vazeçmişlerdi.
1962’de Chamberlain San Francisco’ya gitti. 1962-63, 1963-64 sezonlarında da
sayı liderliğini elinde tuttu. Warriors, finallerde Celtics’e karşı 5 maçta
kaybetti. Chamberlain sezonun ortasında yuvaya yani Philadelphia’ya geri döndü.
All-Star maçından 2 gün sonra (Bu maçta Chamberlain 20 sayı kaydetti ve 16
ribaund aldı.); 76ers’a takas edildi.(takas; Connie Dierkin, Lee Shaffer, Paul
Neumann ve 150,000$ karşılığında gerçekleşti) Takastan sonra; Chamberlain’lı
76ers’ın kadrosunda Hal Greer, Larry Costello, Chet Walker ve Luke Jackson
bulunuyordu.
1965-66 sezonunda Philadelphia 55-25 ile ligdeki en yüksek başarıyı elde etti
ama doğu finallerinde Boston ile karşı karşıya geldi ve kaybetti.Yeni sezon
başlangıcında kadrosuna Billy Cunningham’ı da katan 76ers, ilk 49 maçın 45’ini
kazandı ve 68-13 ile lig tarihinin en iyi başarısını elde etti.
Lig finalleri öncesinde 76ers Cincinnati’yi serbest bıraktı. Lig finalleri 76ers
ile Boston Celtics’i tekrar karşı karşıya getirdi. Chamberlain ile Russell’ı da.
Hayal kırıklığı olan yıllardan sonra Chamberlain ve 76ers; Celtics’in 8 yıldır
elde ettiği şampiyonluğa son verdi. 76ers 6 maçta onları yenerek şampiyon oldu.
1961-62’deki yaptığı yüksek skorlardan sonra, Chamberlain’in ortalaması; 1967-68
sezonuna kadar yavaşça düştü. Bu sezonda 24,3 sayı ortalaması ile oynuyordu.
Önceki sezonda ise 24,1 ile oynamıştı. Kariyerinin ilk yedi yılında Chamberlain;
39,4 sayı ortalaması ile oynuyordu ki ligde sayı krallığı da ona aitti. Bundan
sonraki 7 yılında ise ortalama 20,7 sayı ile oynadı.
Acaba bu düşüşün sebebi Chamberlain’in ilerleyen yaşı mıydı? Chamberlain öyle
düşünmüyordu. Konu hakkında Philadelphia News’e açıklaması şuydu: ”Geçmişe
baktığımda görüyorum ki; geçirdiğim ilk 7 yıl ile son 7 yıl arasında, sayı atmam
anlamında şaka gibi bir fark var. Şut atmayı kestim. Çünkü koçlar bana şut
atmamamı söyledi. Ben de atmadım. Bazen kendime ‘acaba yanlış mı yaptım?’ diye
soruyorum.”

Koçların
ona “daha az şut at” demesinin sebebi, daha çok maç kazanmaya çalışmalarıydı.
Çünkü Chamberlain’in 14 yıllık kariyeri boyunca ancak 2 kere NBA’in üst
sıralarına çıkmışlardı. 1966-67 sezonunda; 76ers Koçu Alex Hannum;
Chamberlain’den daha çok pas vermesini ve daha agresif bir savunma oyunu ortaya
koymasını istedi. Bu taktik işe yaramıştı ama kariyerinde ilk defa sayı
krallığını kaçırmıştı (24,1 sayı ortalaması ile) ama sezonun en yüksek yüzdeli
atan oyuncusu olmuştu (0,683). En fazla ribaund alan oyuncu da oydu (24,2) ve en
fazla asist yapan 3. oyuncuydu (7,8).
Chamberlain yeni rolüne çok ciddi hazırlanmıştı, bu yüzden gelecek sezonda asist
kralı oldu. 1967-68’de “All NBA first team” e 7. defa seçildi. Aynı zamanda 4.
ve son defa ligin MVP’si de olmuştu. Doğu ligini kazandıktan sonra 76ers; 4
yılda 3. kez, kıta finallerinde Boston’a elendi. Bundan sonra da Chamberlain;
Jerry Chambers, Archie Clark ve Darrall Imhoff karşılığında Lakers’e takas
edildi.
Son 5 yılını Lakers’ta geçirdi. Lakers’ın 5 sezonda 4 kez NBA finallerine
katılmasına yardım etti. Onun en enteresan sezonu 1971-72 sezonuydu. Bu sezonda
sadece 14,8 sayı ortalamasıyla oynadı fakat bu; onun diğer istatistiklerinin
gelişmesine katkı sağladı. 35 yaşında 19,2 ribaund ortalamasıyla oynadı ve “All
NBA Defansive team” e seçildi.
Chamberlain mükemmel bir takım oyuncusu olmuştu. Gardları Jerry West, Gail
Goodrich ve forvetleri Happy Hairston, Jim McMillian’ın tamamlayıcısı olmuştu.
1971-72 sezonunda 33 maç üst üste kazanarak NBA tarihine geçtiler. Bu sezonu
69-13 ile bitirerek NBA tarihine adlarını yazdırdılar. Bu istatistik
76ers’dakinden daha iyiydi ama Jordan ve Chicago Bulls; 1995-96’da 72-10’la
onların bu rekorunu geride bırakmıştı.
1972-73 sezonunda emekliye ayrıldı. Diğer oyuncular gibi; 1 yılını koçluk
yaparak geçirdi. Amerikan Basketbol Derneği’nin San Diego Conquistadors takımına
koçluk yaptı. San Diego onun Oyuncu-Koç olmasını istedi fakat yasalar buna engel
oldu. Chamberlain koçluktan sıkılmaya başladı. 1984’de Conan the Barbarian
filminde oynadı. Bir aralar voleybol ilgisini çekmeye başlamıştı ayrıca tenis de
oynadı, maraton koşuculuğu yaptı, polo bile oynadı. Hatta Muhammed Ali ile
ağırsıklet maçı bile yapmak istedi.
50 yaşlarındayken, onun tekrar basketbol’a dönüp; 15-20 dakika oynayabileceği
söylentileri dolaşmaya başladı. Chamberlain; bu habere olan ilgiden memnundu ve
tadını çıkartıyordu. Fakat hiçbir takımın teklifiyle ilgilenmiyordu. Bu
sıralarda kitap kurdu olmaya başlamıştı ki birkaç kitap da bastırmıştı.
1978’de Chamberlain; Naismith Memorial Basketball Hall of Fame’e laik görüldü ve
1996-97’de NBA 50th “Anniversary All-time Team” e seçildi.
12 Ekim 1999’da 63 yaşını geçtikten sonra; evinde Ursa Major denilen bir kalp
rahatsızlığına yakalanarak öldü. Basketbol dünyasından bir yıldız daha kaymıştı.
NBA “Big Dipper”ını kaybetmişti. Fakat onun adı ölümünden sonra bile yıllarca
anılacak.
Kariyer Tablosu
| Maç |
İ.Y. |
S.A.Y. |
Rib. |
R.O. |
Ast. |
A.O. |
Sayı |
S.O. |
| 1045 |
54 |
51 |
23924 |
22.9 |
4643 |
4.4 |
31419 |
30.1 |
Kaynak:nbaturk.net
İlgili Diğer Haberler;